Ge\u00e7en yaz\u0131da \u00e7ocuklara y\u00f6nelik kodlama e\u011fitimini tart\u0131\u015fm\u0131\u015f ve Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanl\u0131\u011f\u0131’n\u0131n kodlama dersinin ortaokul ve lise m\u00fcfredat\u0131na al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in yapaca\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 destekledi\u011fimi belirtmi\u015ftim. Deste\u011fimi de \u00fc\u00e7 maddeyle a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131m: Berimsel (computational) okuryazarl\u0131\u011f\u0131n (literacy) yayg\u0131nla\u015f\u0131yor olmas\u0131, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde toplumsal d\u00fczenlemelerin giderek artan bi\u00e7imde kodla yap\u0131lmas\u0131 (“Kod kanundur”) ve programc\u0131l\u0131\u011f\u0131n e\u011flenceli olmas\u0131. Bu yaz\u0131da da ayn\u0131 konuya devam etmek istiyorum. Ama \u00f6nce kodlama ile programlama aras\u0131ndaki farka a\u00e7\u0131kl\u0131k getirmek gerekiyor. Kodlama, analiz, tasar\u0131m, test gibi yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmenin a\u015famalar\u0131ndan biridir. Programlama ise daha geni\u015f anlamda kullan\u0131lmaktad\u0131r. Kodlaman\u0131n yan\u0131nda di\u011fer a\u015famalar\u0131 da i\u00e7erebilmektedir. Kodlama e\u011fitimi ile ilgili yaz\u0131larda (bu yaz\u0131da da) asl\u0131nda \u00e7o\u011fu zaman programlamadan s\u00f6z edilmektedir. Bakanl\u0131\u011f\u0131n hedefleri ve planlad\u0131\u011f\u0131 kodlama e\u011fitiminin kapsam\u0131 hakk\u0131nda bilgim yok fakat ba\u015fta \u0130ngiltere olmak \u00fczere bir\u00e7ok \u00fclkedeki m\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011finde hedeflenen \u00f6\u011frencilerin belirli bir programlama diline \u00f6zg\u00fc komutlar\u0131 alt alta s\u0131ralamay\u0131 \u00f6\u011frenmesi de\u011fildir. E\u011fer T\u00fcrkiye’deki e\u011fitim m\u00fcfredat\u0131 bir ya da birka\u00e7 programlama dilinin \u00f6\u011fretimi ile s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131l\u0131rsa sonu\u00e7 pek parlak olmayacakt\u0131r. Yurt d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00f6rneklerde \u00f6\u011frencilere belirli bir arac\u0131n (\u00f6rne\u011fin programlama dilini) kullan\u0131m\u0131n\u0131n \u00f6\u011fretilmesi de\u011fil, berimsel okuryazarl\u0131k (DiSessa, 2001) ya da berimsel d\u00fc\u015f\u00fcnme (Wing, 2006) denilen yetinin kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 hedeflenmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
DiSessa (2001), kod e\u011fitimi furyas\u0131 ba\u015flamadan \u00f6nce Hal Abelson ile beraber Boxer Programlama Ortam\u0131’n\u0131 geli\u015ftirmi\u015f ve \u00f6\u011frencilerin Boxer ile etkile\u015fimini izlemi\u015ftir. DiSessa (2001), berimsel okuryazarl\u0131\u011f\u0131n yeni bir bilme ve ifade bi\u00e7imi sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmektedir. Wing (2006) ise berimsel d\u00fc\u015f\u00fcnmenin basit\u00e7e programlama \u00f6\u011frenmenin \u00f6tesinde bir anlam ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve \u00e7oklu soyutlama d\u00fczeyinde d\u00fc\u015f\u00fcnmeyi gerektirdi\u011fini belirtmektedir. Berimsel d\u00fc\u015f\u00fcnme s\u00fcrecinde problem ve \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc, makine ya da insan taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilebilecek bi\u00e7imde ifade edilmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla herhangi bir teknolojiden ba\u011f\u0131ms\u0131zd\u0131r. Wing’e g\u00f6re (2006) berimsel d\u00fc\u015f\u00fcnce,<\/p>\n
Ancak \u015fimdiye kadar yazd\u0131klar\u0131m berimsel okuryazarl\u0131\u011f\u0131n yaln\u0131zca g\u00f6r\u00fcnen y\u00fcz\u00fcd\u00fcr ve apolitiktir. DiSessa on be\u015f y\u0131l \u00f6nce yay\u0131mlanan kitab\u0131nda berimsel okuryazarl\u0131\u011f\u0131 bir e\u011fitimci g\u00f6z\u00fcyle incelemektedir; \u00f6ng\u00f6r\u00fcleri son derece de\u011ferlidir. Kitab\u0131nda, hem teknoloji uzmanlar\u0131n\u0131 hem de e\u011fitim bilimcileri ikna etmeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. \u015eimdi ise farkl\u0131 akt\u00f6rler sahnededir. \u00d6rne\u011fin \u0130ngiltere’deki m\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011fi yaln\u0131zca e\u011fitimcilerin d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp ta\u015f\u0131narak \u00f6nerdi\u011fi ya da bir bakan\u0131n emriyle ger\u00e7ekle\u015fen bir reform de\u011fildir. M\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011fi, farkl\u0131 akt\u00f6rlerin \u00e7abas\u0131yla geli\u015fen olumsal bir s\u00fcre\u00e7tir. \u00c7ocuklara bilgisayar programlaman\u0131n \u00f6\u011fretilmesi ilk kez 2010’da e\u011fitimcilerden, bilgisayar bilimcilerinden ve bilgisayarla ilgi kitle \u00f6rg\u00fctlerinden olu\u015fan dar bir toplulukta tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Daha sonra farkl\u0131 kesimlerin (sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri, \u00f6zel sekt\u00f6r ve kamu kurulu\u015flar\u0131) kat\u0131l\u0131m\u0131yla k\u00fc\u00e7\u00fck kampanyalardan k\u00f6kl\u00fc e\u011fitim reformuna do\u011fru bir s\u00fcre\u00e7 geli\u015fmi\u015ftir. Bu s\u00fcrecin geli\u015fiminde \u00f6zellikle iki \u00f6rg\u00fct, Nesta (National Endowment for Science, Technology and the Arts) ve Nominet Trust h\u00fck\u00fcmet, sivil toplum ve \u00f6zel sekt\u00f6r aras\u0131nda bir a\u011f olu\u015fturarak ve farkl\u0131 kesimlerin kodlama e\u011fitimi hakk\u0131ndaki farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015flerini uzla\u015ft\u0131rarak belirleyici bir rol \u00fcstlenmi\u015ftir.<\/p>\n
NESTA 1998 y\u0131l\u0131nda \u0130\u015f\u00e7i Partisi H\u00fck\u00fcmeti taraf\u0131ndan bir vak\u0131f olarak kurulmu\u015ftur. NESTA’n\u0131n temel amac\u0131 \u0130ngiltere’nin inovasyon kapasitesini art\u0131rmakt\u0131r. 2010 y\u0131l\u0131nda h\u00fck\u00fcmet, NESTA’n\u0131n yararl\u0131 i\u015fler yap\u0131yor olmas\u0131na kar\u015f\u0131n kamu kurulu\u015fu olarak faaliyet g\u00f6stermesine gerek olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve etkinliklerinin g\u00f6n\u00fcll\u00fc bir kurulu\u015fa daha uygun oldu\u011funu belirten bir de\u011ferlendirme yapar. Bunun sonucunda 2012 y\u0131l\u0131nda NESTA ba\u011f\u0131ms\u0131z bir kurulu\u015f olur ve ad\u0131 Nesta olarak de\u011fi\u015ftirilir. Nesta \u00e7e\u015fitli yard\u0131m kurulu\u015flar\u0131yla, \u00f6zel sekt\u00f6rle ve h\u00fck\u00fcmetle ortak \u00e7al\u0131\u015fmalar yapmaktad\u0131r. Nesta’n\u0131n farkl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma alanlar\u0131 vard\u0131r: kamu hizmetlerine vatanda\u015f kat\u0131l\u0131m\u0131, h\u00fck\u00fcmet inovasyonu, sa\u011fl\u0131k ve ya\u015flanma, dijital sanat ve medya, dijital e\u011fitim, sosyal etki fonlar\u0131 vb. Nominet Trust ise \u0130ngiltere’de .uk uzant\u0131l\u0131 alan adlar\u0131n\u0131n kayd\u0131n\u0131 yapan Nominet \u015firketi taraf\u0131ndan 2008 y\u0131l\u0131nda kurulmu\u015ftur. Nominet Trust da Nesta gibi toplumsal sorunlara y\u00f6nelik teknolojik \u00e7\u00f6z\u00fcmler geli\u015ftirmeyi hedeflemektedir. Williamson (2015), bu iki kurulu\u015fun ne resmi ne de ticari akt\u00f6rler oldu\u011funu, ama iki kesim aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi sa\u011flad\u0131klar\u0131n\u0131 belirtmektedir. Kodlamay\u0131 \u00f6\u011frenme kampanyalar\u0131n\u0131n olu\u015fumu buna g\u00fczel bir \u00f6rnektir.<\/p>\n
Okullarda bilgisayar kullanma e\u011fitiminin yerini bilgisayar bilimine b\u0131rakmas\u0131 gerekti\u011fi \u00f6nerisi ilk kez 2010 y\u0131l\u0131nda Computing at School (bilgisayar \u00f6\u011fretmenlerine y\u00f6nelik, Microsoft, Google ve British Computing Society taraf\u0131ndan maddi olarak desteklenen bir dernek) taraf\u0131ndan g\u00fcndeme getirilmi\u015ftir. Konunun politik olarak \u00f6nem kazanmas\u0131 ise ancak Nesta’n\u0131n 2011’de yay\u0131mlanan Next Gen (http:\/\/www.nesta.org.uk\/sites\/default\/files\/next_gen_wv.pdf<\/a>) adl\u0131 raporundan sonra ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. Next Gen de okul m\u00fcfredat\u0131n\u0131n yenilenmesini talep etmektedir. Ama bu talep do\u011frudan e\u011fitimle ilgili de\u011fildir. Rapor, Muhafazakar Parti H\u00fck\u00fcmeti’nin K\u00fclt\u00fcr, \u0130leti\u015fim ve Yarat\u0131c\u0131 End\u00fcstriler Bakan\u0131 Ed Vaizey’in talebi do\u011frultusunda Ian Livingstone ve Alex Hope taraf\u0131ndan haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r. Raporun yazarlar\u0131, \u0130ngiltere’nin ekonomik olarak de\u011ferli ve yenilik\u00e7i sekt\u00f6rleri olan video oyunu ve g\u00f6rsel efekt end\u00fcstrilerinin \u00f6nemli isimlerindendir. Raporda ilgili sekt\u00f6rlerdeki yetenek a\u00e7\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015f\u0131lmakta ve bunu kapatmak i\u00e7in bir m\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011fi \u00f6nerilmektedir. Google’\u0131n CEO’su Eric Schmidt 2011 y\u0131l\u0131nda Edinburgh Televizyon Festivali’nde yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada konuyu tekrar g\u00fcndeme getirene dek raporun fazla bir etkisi olmaz. Raporun yazarlar\u0131ndan Livingstone’un da belirtti\u011fi gibi Schmidt’in konu\u015fmas\u0131 rapordaki m\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011fine siyasi deste\u011fi art\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Bundan k\u0131sa bir zaman sonra Royal Society y\u00f6netiminde ve Microsoft, Google ve \u00fcniversitelerin bilgisayar bilimi b\u00f6l\u00fcmlerinin katk\u0131lar\u0131yla haz\u0131rlanan Shutdown or Restart (https:\/\/royalsociety.org\/~\/media\/education\/computing-in-schools\/2012-01-12-computing-in-schools.pdf<\/a>) ba\u015fl\u0131kl\u0131 raporda da m\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011fi \u00f6nerisi tekrarlan\u0131r. Bu raporun ard\u0131ndan The Observer gazetesi yazarlar\u0131ndan John Naughton da konuyu destekler yaz\u0131lar yazmaya ba\u015flar. Daha sonra olu\u015fturulan, Nesta, BCS, Google, Microsoft, Computing at School ve Raspberry Pi’den olu\u015fan “Next Gen Skills” adl\u0131 koalisyon E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131’n\u0131 m\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011fi konusunda ikna etmeyi ba\u015far\u0131r (age).<\/p>\n Bu geli\u015fmeler (raporlar, konu\u015fmalar ve olu\u015fturulan koalisyonlar) \u00fcst d\u00fczeyde ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Kodlama e\u011fitiminin kamudaki g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ise Code Club (https:\/\/www.codeclub.org.uk\/<\/a>) adl\u0131 g\u00f6n\u00fcll\u00fc giri\u015fimle artar. Code Club, programc\u0131lar\u0131n ilkokul \u00f6\u011frencilerine programlaman\u0131n temellerini \u00f6\u011frettikleri okul sonras\u0131 bir etkinlik olarak ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. 2012 y\u0131l\u0131nda kurulan Code Club, k\u0131sa s\u00fcrede t\u00fcm \u00fclkeye yay\u0131l\u0131r. \u015eu anda \u0130ngiltere’de 4000’den fazla Code Club ve bundan faydalanan 50000’den fazla \u00f6\u011frenci vard\u0131r. Code Club, Nesta ve Nominet Trust taraf\u0131ndan \u00f6rg\u00fctlenmekte ve Digital Makers fonundan faydalanmaktad\u0131r. Code Club, Microsoft, Google, ARM, Samsung, Mozilla ve TalkTalk gibi \u015firketlerin yan\u0131 s\u0131ra h\u00fck\u00fcmet taraf\u0131ndan da desteklenmektedir.<\/p>\n Code Club, Next Gen raporu sonras\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan, bir orkestra gibi hareket eden ve gen\u00e7leri kodlama \u00f6\u011frenmeye te\u015fvik eden a\u011flardan sadece biridir. 2013 y\u0131l\u0131n\u0131n May\u0131s ay\u0131nda Nesta kamu inovasyonu laboratuvar\u0131nda, Nominet Trust ve Mozilla ortakl\u0131\u011f\u0131nda Make Things Do Stuff adl\u0131 kampanya ba\u015flat\u0131l\u0131r. Kampanyan\u0131n hedefi \u00e7ocuklar\u0131n dijital teknolojileri yaparak, etkile\u015fimle \u00f6\u011frenmelerini sa\u011flamakt\u0131r. Yine \u00fclke \u00e7ap\u0131nda bir \u00f6rg\u00fctlenme s\u00f6z konusudur. Kampanya b\u00fcy\u00fck \u015firketler (Facebook, Microsoft, O2, Mozilla ve Virgin Media), g\u00f6n\u00fcll\u00fc giri\u015fimler (Codecademy, Code Club, Raspberry Pi, Technology Will Save Us, Coding for Kids and Decoded vb) ve h\u00fck\u00fcmet kurulu\u015flar\u0131 taraf\u0131ndan desteklenmektedir.<\/p>\n K\u0131sacas\u0131, reformu ba\u015ftan sona planlayan bir h\u00fck\u00fcmet de\u011fil, ikna edilen bir h\u00fck\u00fcmet vard\u0131r. H\u00fck\u00fcmet okul d\u0131\u015f\u0131ndaki bu uygulamalar\u0131 yeni m\u00fcfredatla okullarda daha sistematik hale getirmektedir. Bilgisayar uzmanlar\u0131, giri\u015fimciler, yat\u0131r\u0131mc\u0131lar, gazeteciler, lobi gruplar\u0131, politikac\u0131lar ve uluslararas\u0131 \u015firketler Nesta ve Nominet Trust etraf\u0131nda bir araya gelmi\u015f, bu akt\u00f6rlerin katk\u0131s\u0131 ve etkile\u015fimiyle bir e\u011fitim m\u00fcfredat\u0131 olu\u015fmu\u015ftur. Fakat kar\u015f\u0131m\u0131zda hi\u00e7 de tarafs\u0131z olmayan bir e\u011fitim m\u00fcfredat\u0131 vard\u0131r. Olu\u015fumunda pay\u0131 olan akt\u00f6rlerin de\u011ferlerini ve \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 i\u00e7ermektedir.<\/p>\n Yaz\u0131,<\/p>\n Bilgiyi, konu\u015fman\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131ndan farkl\u0131 bi\u00e7imde d\u00fczenler ve depolar; sonu\u00e7 olarak, dilin farkl\u0131 bir bi\u00e7imidir (Crowley ve Heyer, s. 99).<\/p><\/blockquote>\n Yaz\u0131 sonras\u0131, hat\u0131rlama gereksiniminin azalmas\u0131 insan zihninin edinebildi\u011fi bilginin de artmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f ve yaz\u0131yla bilenin bilgiden ayr\u0131lmas\u0131 \u201csoyutlamay\u0131, sistemle\u015ftirmeyi ve bilimsel d\u00fc\u015f\u00fcncenin nesnelli\u011fini te\u015fvik etmi\u015ftir\u201d (age, s. 100).<\/p>\n Berimsel okuryazarl\u0131k, bunu daha ileriye ta\u015f\u0131ma iddias\u0131ndad\u0131r. Wing (2006) berimsel d\u00fc\u015f\u00fcncenin insan\u0131n soyutlama g\u00fcc\u00fcn\u00fc art\u0131rmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda ona d\u00fc\u015f\u00fcncesini otomatikle\u015ftirme olana\u011f\u0131n\u0131 verdi\u011fini iddia etmektedir. Bir kelimeyi s\u00f6zl\u00fckten ararken ya da markette hangi kasada kuyru\u011fa girmek gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken fark\u0131nda olmadan berimsel d\u00fc\u015f\u00fcnceye ba\u015fvurulmaktad\u0131r. Berimsel okuryazarl\u0131k, bunu daha sistematik hale getirecektir. Olumlu ya da olumsuz olarak nitelendiremem ama berimsel okuryazarl\u0131kla d\u00fcnya farkl\u0131 bi\u00e7imde okunabilecektir.<\/p>\n Kodlama (yazma) program komutlar\u0131n\u0131n alt alta s\u0131raland\u0131\u011f\u0131 mekanik bir i\u015f de\u011fildir. D\u00fcnyan\u0131n nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 berimsel olarak okuyup anlamay\u0131 ve insan\u0131n onunla etkile\u015fimini bi\u00e7imlendirebilmek i\u00e7in modellemeyi i\u00e7erir. D\u00fcnya hesaplanabilir bir olgu olarak alg\u0131lan\u0131r ve kodla alg\u0131lanan bu d\u00fcnya yeniden yarat\u0131l\u0131r. Programc\u0131lar i\u015flerinin do\u011fas\u0131 gere\u011fi var olan ili\u015fkileri ve i\u015f s\u00fcre\u00e7lerini modelleyip say\u0131salla\u015ft\u0131r\u0131rken bunlar\u0131 yeniden d\u00fczenler ve kurarlar; aksayan bir yer varsa ona y\u00f6nelik \u00e7\u00f6z\u00fcmler geli\u015ftirirler. Bunu da gayet ola\u011fan ve i\u015flerinin bir par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcrler.<\/p>\n Fakat bu pratiklerden beslenen, \u00f6zellikle Silikon Vadisi’nin \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131 (http:\/\/www.nytimes.com\/2013\/03\/03\/opinion\/sunday\/the-perils-of-perfection.html<\/a>) iki b\u00fcy\u00fck tehlike vard\u0131r. Birincisi, toplumsal sorunlar\u0131 k\u00fclt\u00fcrel, ekonomik ve politik ba\u011flamlar\u0131ndan kopartarak berimsel terimlerle \u00e7\u00f6z\u00fcmleme e\u011filimidir. \u0130kincisi de bunun sonucu olarak do\u011fru kod ve algoritmalarla karma\u015f\u0131k toplumsal problemlerin \u00e7\u00f6z\u00fclebilece\u011fi inanc\u0131d\u0131r. \u0130ngiltere’de bu inan\u00e7 neoliberal politikalarla eklemlenmekte ve devletin g\u00f6rev ve sorumluluklar\u0131n\u0131 g\u00f6n\u00fcll\u00fc ki\u015fi ve kurulu\u015flara devretmenin arac\u0131 haline gelmektedir. \u00d6rne\u011fin, Nominet Trust ve Nesta toplumsal sorunlara y\u00f6nelik teknolojik \u00e7\u00f6z\u00fcmler geli\u015ftirme gibi bir hedefleri oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a beyan etmektedir. Hatta Nesta taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan ve kamu hizmetlerinin gelece\u011finin tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 People Helping People adl\u0131 raporun giri\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u0130ngiltere’nin refah devleti deneyimi \u00f6ncesinde kamu hizmetlerinin g\u00f6n\u00fcll\u00fclerce yerine getirildi\u011fi ve bunun k\u00f6kl\u00fc bir gelenek oldu\u011fu yaz\u0131lmaktad\u0131r (http:\/\/www.nesta.org.uk\/sites\/default\/files\/people_helping_people_the_future_of_public_services_wv.pdf<\/a>). Nesta’n\u0131n kodlama \u00f6\u011frenimine bak\u0131\u015f\u0131 da bu y\u00f6ndedir. Programc\u0131lar hackathon (https:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Hackathon) etkinlikleriyle bir araya getirilmekte ve kamudaki sorunlara dijital \u00e7\u00f6z\u00fcmler bulmalar\u0131 istenmektedir (https:\/\/nationalhackthegovernment.wordpress.com\/<\/a>). \u00d6\u011frenciler berimsel yeteneklerle donat\u0131l\u0131rken de beklenti bu yeteneklerini kamu hizmetlerinin iyile\u015ftirilmesi ve toplumsal sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in kullanabilmeleridir. Ne kadar ba\u015far\u0131l\u0131 olabilece\u011fini ve ne gibi sonu\u00e7lar do\u011furabilece\u011fini bilemem, ama kodlama \u00f6\u011frenimi \u0130ngiltere’de neoliberal politikalar i\u00e7in bir kald\u0131ra\u00e7 g\u00f6revi \u00fcstlenmektedir.<\/p>\n Williamson (2015), kodlama \u00f6\u011frenimi hakk\u0131nda yaz\u0131lm\u0131\u015f bir \u00e7ok makale ve raporda, kodlama \u00f6\u011frenecek \u00e7ocuklar gelece\u011fin i\u015f g\u00fcc\u00fc olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn alt\u0131n\u0131 \u00e7izmektedir (bkz. http:\/\/www.nesta.org.uk\/publications\/next-gen<\/a>, https:\/\/royalsociety.org\/topics-policy\/projects\/computing-in-schools\/report\/<\/a>, http:\/\/www.ednfoundation.org\/wp-content\/uploads\/TechnologyEducation_systemview.pdf<\/a>, http:\/\/www.ukdigitalskills.com\/<\/a>). Bu \u00e7al\u0131\u015fmalarda kodlama, ileriye y\u00f6nelik, talep edilen ve nitelikli meslek olarak ele al\u0131nmakta ve \u00e7ocuklar\u0131n piyasan\u0131n gereksinimlerine yan\u0131t verebilecek yeteneklerle donat\u0131lmas\u0131 istenmektedir. Williamson (2015), bu s\u00f6ylemin dijital d\u00fcnyadaki k\u0131r\u0131lganl\u0131\u011f\u0131, karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve bir\u00e7ok kodlama i\u015finin s\u0131radanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gizledi\u011fini vurgulamaktad\u0131r. D\u0131\u015far\u0131dan bir motivasyon olmadan programc\u0131l\u0131kla u\u011fra\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda programlama e\u011flencelidir; bulmaca \u00e7\u00f6zmek ya da satran\u00e7 oynamak gibidir. Ama s\u00f6z konusu profesyonel olarak programc\u0131l\u0131k olunca i\u015f hayat\u0131 rutin ve s\u0131k\u0131c\u0131 i\u015flerle, fazla mesailerle doludur. Bunun yan\u0131nda, \u00f6\u011frencilerin edinmesi istenen yetenekler (teknolojik yeniliklere k\u0131sa s\u00fcrede uyum sa\u011flayabilme ve esneklik gibi) piyasan\u0131n \u00e7al\u0131\u015fanlardan beklentisidir.<\/p>\n E\u011fitim reformuna ya da kampanyalara destek veren bir \u00e7ok programc\u0131 ve aktivistin gelece\u011fin i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fc yeti\u015ftirmek gibi bir hedefi yoktur. \u00c7o\u011fu benimkilere benzer gerek\u00e7elerle kampanyalar\u0131 desteklemekte ve g\u00f6n\u00fcll\u00fc katk\u0131da bulunmaktad\u0131r. Bir di\u011fer deyi\u015fle, farkl\u0131 hedefleri olanlar\u0131n destekledi\u011fi bir olu\u015fum vard\u0131r. Fakat kimi zaman de\u011ferler ve \u00e7\u0131karlar \u00e7at\u0131\u015fabilmektedir. Code Club’\u0131n kurucular\u0131ndan Linda Sandvik’in ba\u015f\u0131na gelenler buna iyi \u00f6rnektir. Sandvik, Code Club’\u0131n sponsorlar\u0131ndan Google’\u0131n kitlesel g\u00f6zetim pratiklerini ele\u015ftirdi\u011finde Code Club y\u00f6netim kurulu Sandvik’e \u00fcltimatom vermi\u015ftir: Ya sponsorlar hakk\u0131nda olumsuz \u015feyler s\u00f6yleme ya da Code Club y\u00f6netiminden ayr\u0131l. Sandvik, ikincisini tercih etmi\u015ftir (https:\/\/gist.github.com\/drtortoise\/5dc254c614d6b6a19116<\/a>).<\/p>\n Ayr\u0131ca programc\u0131l\u0131\u011f\u0131n bir meslek olarak gelecekte daha \u00f6nemli olaca\u011f\u0131 ve \u00e7ocuklar\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015ftan itibaren bunun i\u00e7in gerekli yetenekleri edinece\u011fi iddias\u0131 ne kadar ger\u00e7ek\u00e7idir? Programlama dillerinin insan diline yakla\u015fmas\u0131 ve kolayla\u015fmas\u0131 programc\u0131l\u0131\u011f\u0131 gereksizle\u015ftirmemi\u015f, aksine yayg\u0131nla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Yak\u0131n zamanda da programc\u0131l\u0131\u011f\u0131n tamamen ortadan kalkaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Fakat bilgisayar bilimindeki geli\u015fmeler programc\u0131l\u0131k bilgisi isteyen baz\u0131 i\u015fleri otomatikle\u015ftirebilir ve sekt\u00f6rdeki programc\u0131 a\u00e7\u0131\u011f\u0131 beklenenden \u00e7ok daha az olabilir. “Bilgisayarlar\u0131n alg\u0131lay\u0131c\u0131 verisi ya da veritabanlar\u0131 gibi veri t\u00fcrlerine dayal\u0131 \u00f6\u011frenimini olanakl\u0131 k\u0131lan algoritmalar\u0131n tasar\u0131m ve geli\u015ftirme s\u00fcre\u00e7lerini konu edinen bir bilim dal\u0131” olan makine \u00f6\u011frenimi (machine learning) ile programc\u0131l\u0131k da dahil olmak \u00fczere bir\u00e7ok mesle\u011fin otomasyonu s\u00f6z konusudur. Kodlama e\u011fitimi kampanyalar\u0131 \u00e7o\u011fu zaman bu olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6z ard\u0131 etmektedir (Frey ve Osborne, 2013).<\/p>\n Makine \u00f6\u011frenimindeki geli\u015fmeler ve gelecekte piyasan\u0131n ihtiya\u00e7 duyaca\u011f\u0131 i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn niteli\u011fi ve niceli\u011fi hakk\u0131nda sponsor \u015firketlerin elinde \u00e7ok daha kapsaml\u0131 veriler vard\u0131r. Gelece\u011fe dair daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcler yapabilirler. Bu verilerin ve buna dayal\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclerinin ne oldu\u011fu hakk\u0131nda bilgi sahibi olmasak da kodlama e\u011fitiminin \u015firketler i\u00e7in \u015fu an yeni bir pazar yaratt\u0131\u011f\u0131 ortadad\u0131r. ABD’deki Hour of Code kampanyas\u0131n\u0131n kurucular\u0131 aras\u0131nda Silikon Vadisi’nin melek yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131ndan Partovi twins de vard\u0131r ve kampanya \u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fck \u015firket (Google, Microsoft ve Facebook) taraf\u0131ndan desteklenmektedir. Bu kampanyan\u0131n \u0130ngiltere’deki kuzeni Year of Code da uluslararas\u0131 bir giri\u015fim sermayesi firmas\u0131 olan Index Ventures taraf\u0131ndan desteklenmektedir. Index Ventures, insan hayat\u0131n\u0131n ve ekonominin her y\u00f6n\u00fcn\u00fcn teknoloji ve giri\u015fimci ruhu ile d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclebilece\u011fini savunmaktad\u0131r. Daha ilginci Year of Code’un arkas\u0131ndaki 23 ki\u015fi incelendi\u011finde bunlardan sadece \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ekte teknolojiyle ilgili, di\u011ferlerinin sermayedar ya da halkla ili\u015fkiler y\u00fcz\u00fc olmas\u0131d\u0131r (https:\/\/tommorris.org\/posts\/8776<\/a>). Year of Code’un arkas\u0131ndaki en \u00f6nemli isimlerden biri k\u0131sa bir s\u00fcre \u00f6ncesine kadar Index Ventures ekibinde yer alan giri\u015fimcilerden biri olan Saul Klein’d\u0131r. Ne tesad\u00fcft\u00fcr ki Klein’\u0131n kuzeni Alex, \u00e7ocuklara kendi bilgisayarlar\u0131n\u0131 yapmalar\u0131na ve kodlama \u00f6\u011frenmelerine yard\u0131mc\u0131 olan tak\u0131mlar (kit) \u00fcreten Kano (http:\/\/us.kano.me\/<\/a>) \u015firketinin kurucular\u0131ndand\u0131r.<\/p>\n John Naughton’a (http:\/\/www.theguardian.com\/technology\/2014\/feb\/15\/year-of-code-needs-reboot-teachers<\/a>) g\u00f6re giri\u015fim sermayesinin yo\u011fun ilgisinin iki a\u00e7\u0131klamas\u0131 olabilir. Birincisi, saf\u00e7a olan, giri\u015fimciler Year Of Code’a hay\u0131rsever duygularla yakla\u015fmaktad\u0131r. Fakat ba\u015far\u0131s\u0131z halka ili\u015fkiler nedeniyle kampanya fiyaskoyla sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. Kampanyan\u0131n s\u00f6zc\u00fcs\u00fc Lottie Dexter’\u0131n kodlama bilmedi\u011fini itiraf etmesi kampanyan\u0131n inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sarsm\u0131\u015ft\u0131r (http:\/\/www.theregister.co.uk\/2014\/02\/11\/coding_in_schools_madness\/<\/a>). \u0130kincisi, \u015firketler m\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011finin ve Raspberry Pi Vakf\u0131 taraf\u0131ndan okullarda bilgisayar bilimini \u00f6\u011fretmek amac\u0131yla geli\u015ftirilmi\u015f, kredi kart\u0131 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde tek kartl\u0131 bir bilgisayar olan Raspberry Pi’nin ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 fark etmi\u015flerdir ve kendilerine yeni ticari f\u0131rsatlar yaratmak istemektedirler. Hay\u0131rseverlik inand\u0131r\u0131c\u0131 olmasa da bir beceriksizlik vard\u0131r. Ama daha \u00f6nemlisi m\u00fcfredat de\u011fi\u015fikli\u011finin arkas\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir pazar f\u0131rsat\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n ***<\/p>\n Giroux’un (1998) Gramsci’den al\u0131nt\u0131lad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6zler berimsel okuryazarl\u0131k i\u00e7in de ge\u00e7erlidir:<\/p>\n Gramsci’ye g\u00f6re okuma-yazma iki yan\u0131 da keskin bir k\u0131l\u0131\u00e7t\u0131; bireysel ve toplumsal g\u00fc\u00e7lenme amac\u0131yla kullan\u0131labilece\u011fi gibi, bask\u0131 ve egemenlik ili\u015fkilerinin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi i\u00e7in de kullan\u0131labilirdi. Gramsci, bir m\u00fccadele alan\u0131 olarak ele\u015ftirel okuma-yazma i\u00e7in, hem ideolojik bir yap\u0131, hem de toplumsal bir hareket olarak, u\u011fruna sava\u015f\u0131m verilmesi gerekti\u011fine inan\u0131yordu (s. 34).<\/p><\/blockquote>\n Bu m\u00fccadeleye de berimsel okuryazarl\u0131\u011f\u0131n politik ba\u011flam\u0131n\u0131 dikkate alarak ba\u015flamak gerekiyor. Kodlama e\u011fitimiyle liberal politikalar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmek, s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc art\u0131rmak ve gelece\u011fin i\u015f\u00e7ilerini yeti\u015ftirmek istenmektedir. Uluslararas\u0131 tekellerin, giri\u015fim sermayesi \u015firketlerinin ve liberallerin ilgisi bo\u015funa de\u011fildir. Ama internetteki ge\u00e7mi\u015f m\u00fccadeleler bunun kar\u015f\u0131t\u0131n\u0131n da yarat\u0131labilece\u011fini, sistemde \u00e7atlaklar olu\u015fturulabilece\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n Kaynaklar<\/strong><\/p>\n Crowley, D., Heyer, P. (2011). \u0130leti\u015fim Tarihi, teknoloji-K\u00fclt\u00fcr-toplum, \u00e7ev. Berkay Ers\u00f6z, Siyasal Kitabevi, Ankara.<\/p>\n DiSessa, A. A. (2001). Changing minds: Computers, learning, and literacy. Mit Press.<\/p>\n Fischer, G. (2005). Computational literacy and fluency: being independent of high-tech scribes. Strukturieren-Modellieren-Kommunizieren. Leitbild mathematischer und informatischer Aktivit\u00e4ten, Franzbecker, Hildesheim, 217-230.<\/p>\nKamusal Sorunlar\u0131 \u00c7\u00f6zmek \u0130\u00e7in Kodlamay\u0131 \u00d6\u011frenmek<\/h3>\n
Gelece\u011fin Mesle\u011fi: Programc\u0131l\u0131k?<\/h3>\n
\u015eirketler \u0130\u00e7in Yeni \u0130\u015f Alanlar\u0131<\/h3>\n